Την Τρίτη 3 Νοεμβρίου πραγματοποιήθηκε διαδικτυακή εκδήλωση με θέμα «Η δημοκρατική ανθεκτικότητα των σύγχρονων ευρωπαϊκών κοινωνιών. Η συμβολή του σχολείου», με τη συμμετοχή μαθητών και εκπαιδευτικών από όλα τα Σχολεία-Πρέσβεις του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (EPAS) στο Βόρειο Αιγαίο.
Στόχος της εκδήλωσης ήταν, μέσα από τις παρουσιάσεις και τις παρεμβάσεις μαθητών και εκπαιδευτικών, να αναδειχθεί ο καθοριστικός ρόλος του σχολείου στην ενίσχυση της δημοκρατίας, μέσα από την καλλιέργεια της κριτικής σκέψης, του δημοκρατικού διαλόγου, της ενεργού πολιτειότητας και της ουσιαστικής συμμετοχής των νέων στα κοινά.
Στην εκδήλωση συμμετείχαν μαθητές και εκπαιδευτικοί από το Γενικό Λύκειο Μούδρου, το 3ο Πειραματικό Γενικό Λύκειο Χίου, το 2ο Γενικό Λύκειο Χίου και το Γενικό Λύκειο Καλλονής Λέσβου «Ιγνάτιος Αγαλλιανός». Συμμετείχε επίσης το Πρότυπο Γενικό Λύκειο Μυτιλήνης του Πανεπιστημίου Αιγαίου, καθώς και η κ. Χρύσα Τσιτσάνου, εκπαιδευτικός Αγγλικής Γλώσσας του 3ου Δημοτικού Σχολείου Μυτιλήνης.
Κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης αναπτύχθηκε γόνιμος προβληματισμός γύρω από τη δημοκρατική συμμετοχή των νέων, τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι νησιωτικές κοινωνίες, τα σημαντικότερα κοινωνικά προβλήματα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά και τον ρόλο της εκπαίδευσης στην οικοδόμηση μιας κοινωνίας με δημοκρατική συνείδηση, ανεκτικότητα και συμπερίληψη.
Ειδικότερα, οι παρουσιάσεις ανέδειξαν τις ακόλουθες θεματικές:
- «Από τη μαθητική φωνή στη δημοκρατική συμμετοχή: Το σχολείο ως εργαστήριο δημοκρατίας», από τους μαθητές του Γενικού Λυκείου Μούδρου.
- «Αν ήμουν Ευρωβουλευτής: Η φωνή των νέων του Βορείου Αιγαίου και οι προκλήσεις της νησιωτικότητας», από τους μαθητές του 3ου Πειραματικού ΓΕΛ Χίου.
- «Ποια είναι τα σημαντικότερα κοινωνικά προβλήματα στην Ευρωπαϊκή Ένωση», από τους μαθητές του 2ου ΓΕΛ Χίου.
- «République και Démocratie: Οι δύο όψεις του ευρωπαϊκού μας νομίσματος», από την κ. Μαριλιάνα Χριστοφορίδη, καθηγήτρια Γαλλικής Γλώσσας του 3ου Πειραματικού ΓΕΛ Χίου.
- «Γεφυρώνοντας τις αποστάσεις: Προκλήσεις των νησιωτικών κοινωνιών για τους νέους και ο ρόλος του σχολείου για την ανθεκτικότητα», από την κ. Ελένη Κιτρίνου, καθηγήτρια Μαθηματικών και Υποδιευθύντρια του 3ου Πειραματικού ΓΕΛ Χίου.
- «Θωρακίζοντας τη δημοκρατική ανθεκτικότητα στην Ευρώπη: Ο θρησκευτικός γραμματισμός ως εργαλείο συμπερίληψης στο ελληνικό σχολείο», από τον κ. Αθανάσιο Ι. Καλαμάτα, Θεολόγο καθηγητή και Υποδιευθυντή του Πρότυπου ΓΕΛ Μυτιλήνης του Πανεπιστημίου Αιγαίου.
- «Η καλλιέργεια της ευρωπαϊκής συνείδησης και της δημοκρατικής συμμετοχής στο σχολείο: Η εμπειρία του ΓΕΛ Καλλονής μέσα από τα προγράμματα EPAS και Erasmus+», από τον κ. Σταύρο Καραβασίλη, Διευθυντή του Γενικού Λυκείου Καλλονής Λέσβου «Ιγνάτιος Αγαλλιανός».
- «Η δημοκρατική ανθεκτικότητα ως απάντηση στις προκλήσεις του σήμερα», από την κ. Ιωάννα Σιαμαντζιούρα, νομικό του 2ου ΓΕΛ Χίου.
- «Το δημογραφικό στις νησιωτικές περιοχές», από τον κ.
Κωνσταντίνο Βαττέ, καθηγητή Οικονομικών του 3ου Πειραματικού ΓΕΛ Χίου.
- «Πέρα από τις λέξεις: Ξενόγλωσση εκπαίδευση και δημοκρατική ανθεκτικότητα», από την κ. Χρυσοθέα (Χρύσα) Τσιτσάνου, εκπαιδευτικό Αγγλικής Γλώσσας (ΠΕ06) του 3ου Δημοτικού Σχολείου Μυτιλήνης.
Μέσα από τις διαφορετικές προσεγγίσεις αναδείχθηκε ότι η δημοκρατία δεν αποτελεί απλώς ένα θεσμικό πλαίσιο ή ένα σύνολο πολιτικών αρχών, αλλά μια καθημερινή στάση ζωής που προϋποθέτει ενημέρωση, κριτική σκέψη, σεβασμό στη διαφορετικότητα, διάλογο και ενεργό συμμετοχή.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στις ιδιαιτερότητες και τις προκλήσεις της νησιωτικότητας, όπως η γεωγραφική απομόνωση, οι δημογραφικές μεταβολές και οι άνισες ευκαιρίες πρόσβασης των νέων σε εκπαιδευτικές και κοινωνικές δυνατότητες. Παράλληλα, αναδείχθηκε η σημασία της ευρωπαϊκής συνείδησης, της διαπολιτισμικής επικοινωνίας και της συμπερίληψης ως βασικών προϋποθέσεων για τη διαμόρφωση ανθεκτικών δημοκρατικών κοινωνιών.
Η εκδήλωση αποτέλεσε μια ουσιαστική ευκαιρία ανταλλαγής απόψεων και εμπειριών μεταξύ σχολικών κοινοτήτων του Βορείου Αιγαίου, επιβεβαιώνοντας ότι το σχολείο μπορεί και οφείλει να λειτουργεί ως ένας ζωντανός χώρος δημοκρατίας, όπου οι μαθητές μαθαίνουν να εκφράζουν τη γνώμη τους, να ακούν τον άλλον, να συνεργάζονται και να αναλαμβάνουν ενεργό ρόλο στη διαμόρφωση του κοινού μέλλοντος.
Γιατί η δημοκρατία δεν διδάσκεται μόνο μέσα από τα βιβλία. Καλλιεργείται καθημερινά μέσα από τη συμμετοχή, τον διάλογο και τη φωνή των ίδιων των μαθητών.